Rzeczowniki niepoliczalne dla zaawansowanych: how much money, the news is i the rent

Jak to brzmi

Jak wygląda ten błąd

Na poziomie B2 większość kursantów wie, że information i advice są niepoliczalne. W teście nigdy nie napisaliby „informations”. A jednak „How many money will it cost?”, „We need a few furniture”, „Thanks for all the advices” i „The news are bad” wciąż pojawiają się w mowie, zwłaszcza gdy myślisz o czymś innym: o liczbach, planach, sporze.

Sam rzeczownik jest często dobry. Psuje się to, co wokół niego: określenie ilości przed nim (many, few, a couple of) i czasownik po nim (are, were, have). Polska liczba mnoga wciąż kształtuje zdanie, nawet gdy angielski rzeczownik jest już dobrze opanowany.

Na tym poziomie dochodzi druga warstwa: rzeczowniki policzalne w jednym znaczeniu i niepoliczalne w innym oraz takie, które mają tylko liczbę mnogą. Tu reguły są mniej uporządkowane i podstawowa lista z poziomu A2 już nie wystarcza. Podstawy, czyli a, an, the i najważniejsze rzeczowniki niepoliczalne, omawia przewodnik do lekcji A2.1.

Skąd ten błąd u Polaków

Polski liczy inaczej. „Pieniądze”, „meble”, „wiadomości” i „włosy” to rzeczowniki w liczbie mnogiej, a „rady” i „informacje” to zwykła liczba mnoga rzeczowników policzalnych. Czasownik też stoi w liczbie mnogiej: „Pieniądze są na stole”, „Wiadomości są dobre”. Po angielsku: „The money is on the table”, „The news is good”.

Głębsza przyczyna leży w określeniach ilości. Polski używa tych samych słów przy obu rodzajach rzeczowników: „dużo pieniędzy” i „dużo mebli”, „mało czasu” i „mało ludzi”, „ile pieniędzy?” i „ile osób?”. Angielski je rozdziela: much i little idą z niepoliczalnymi, many i few z policzalnymi w liczbie mnogiej, a „ile” to how much albo how many. Polski rzadko zmusza do takiego wyboru, więc po angielsku wydaje się on arbitralny, a w szybkiej mowie łatwo o pomyłkę.

Zasada: zacznij od angielskiego rzeczownika

Zacznij od angielskiego rzeczownika i pozwól mu wybrać resztę.

Do rzeczowników niepoliczalnych na poziomie B2 należą money, furniture, advice, information, news, luggage, equipment, research, evidence, progress, accommodation (w brytyjskiej angielszczyźnie), traffic, weather, work (jako wysiłek albo zatrudnienie) i travel. Łączą się z czasownikiem w liczbie pojedynczej („The news is good”, „Your advice was right”), z much, little, a lot of, some i any („How much money?”, „not much furniture”) i nie przyjmują a ani an: „What awful weather”, a nie „an awful weather”; „a job”, a nie „a work”; „a trip” albo „a journey”, a nie „a travel”. Do liczenia potrzebne jest słowo policzalne: a piece of advice, an item of news, two pieces of furniture albo po prostu a sofa and two chairs.

Niektóre rzeczowniki bywają policzalne albo niepoliczalne, zależnie od znaczenia: a paper (gazeta albo artykuł) i paper (papier); a glass (szklanka) i glass (szkło); an experience (przeżycie) i experience (doświadczenie, wiedza z praktyki); a room (pokój) i room (miejsce: „Is there room for me?”); a coffee (filiżanka kawy) i coffee (kawa); a hair (jeden włos) i hair (włosy); a business (firma) i business (interesy).

Rent też tu należy. Przy jednym mieszkaniu płaci się the rent, w liczbie pojedynczej: „We split the rent four ways”, „We pay £560 a month in rent”. Ale gdy chodzi o kilka mieszkań albo o czynsze w ogóle, rent jest zwykłym rzeczownikiem policzalnym: „Rents in Blackwell have gone up”, „the rents on these three flats”. „The rents” jest więc poprawne, tylko oznacza więcej niż jeden czynsz.

Rzeczowniki występujące tylko w liczbie mnogiej łączą się z czasownikiem w liczbie mnogiej i nie da się ich policzyć liczebnikiem: clothes, trousers, jeans, scissors, glasses (okulary), belongings, savings, earnings, outskirts, premises. „My savings are in a joint account.” Do liczenia służy pair albo item: two pairs of jeans, three items of clothing.

Jak to ćwiczyć

Ucz się rzeczowników niepoliczalnych razem z określeniem ilości: much money, a lot of advice, not much furniture, a piece of news. Powtarzaj je jako całość, aż „how many money” zacznie brzmieć źle.

Kiedy liczysz koszty albo planujesz na głos, zatrzymaj się przy „ile”: czy angielski rzeczownik jest policzalny? Money: how much. Pounds: how many. „How much money?” i „How many pounds?” pytają o to samo, tylko innymi słowami.

Sprawdzaj czasownik po news, advice, information, money i furniture. Zawsze stoi w liczbie pojedynczej: is, was, has.

Lektorzy powinni na poziomie B2 poprawiać określenie ilości, a nie sam rzeczownik. Kursant, który mówi „how many money”, wie, że money jest niepoliczalne; brakuje mu tylko much. Lepiej zapisać poprawny zwrot na tablicy, niż przerywać mówiącemu. Warto też liczyć się z tym, że ten sam błąd wróci kilka razy: to polska gramatyka, a nie nieuwaga.

Jak radzi sobie z tym lekcja B2.5

Lekcja B2.5, „By next spring”, trwa 50 minut. Przy ladzie w kawiarni Isla rzuca pomysł: puste mieszkanie na górze, jedna umowa, cztery nazwiska, czynsz dzielony na czworo. Gramatyka to future perfect simple i continuous, a rozmowa jest pełna pieniędzy, czynszu i oszczędności, więc policzalność pojawia się, czy się ją zaplanuje, czy nie.

Lekcja porusza ją jednak tylko pobieżnie. Ściąga wymienia wśród typowych błędów „How many money will we need?”, z regułą obok: money, rent, furniture, advice i information są po angielsku w liczbie pojedynczej, więc how much money, not much furniture i the advice is, nigdy are. Przy jednym wspólnym mieszkaniu dotyczy to też czynszu: mówi się the rent. Notatki dla lektora uprzedzają, że how many money i a few furniture pojawią się, gdy tylko ktoś zacznie liczyć koszty na głos, i radzą poprawiać określenie ilości, a nie rzeczownik, zapisać zwrot na tablicy i nie przerywać mówiącemu. Przy ostatnim zadaniu, find someone who, zwracają też uwagę na how many work i how much work are.

Osobnego ćwiczenia na policzalność nie ma. Ćwiczenie z lukami i find someone who służą do ćwiczenia future perfect, ale kwoty w ćwiczeniu z lukami (five hundred and sixty a month, fifteen thousand pounds in rent) i kolumna „How much?” w find someone who dają poprawnym formom naturalne miejsce.

Sprawdź się

Wybierz właściwe słowo z nawiasu.

1. How ___ money do we need for the deposit? (much / many)
   Odpowiedź

   much

2. The news ___ better than we expected. (is / are)
   Odpowiedź

   is

3. She gave me a really useful piece of ___. (advice / advices)
   Odpowiedź

   advice

4. My jeans ___ still in the wash. (is / are)
   Odpowiedź

   are

5. There isn't enough ___ for a sofa in the smallest bedroom. (room / rooms)
   Odpowiedź

   room

6. We've made a lot of ___ with the flat this week. (progress / progresses)
   Odpowiedź

   progress

7. Rents in the town centre ___ gone up again. (has / have)
   Odpowiedź

   have

8. I've bought ___ furniture for my room. (a few / some)
   Odpowiedź

   some